LEREND NETWERK ROND ARTS-BASED RESEARCH

In 2021 startte UCLL met een lerend netwerk voor arts-based onderzoekers. Dit lerend netwerk bracht onderzoekers samen die artistiek geïnspireerde methoden (wilden) integreren in hun eigen onderwijs- en onderzoekspraktijk. Deze opstart werd gecoördineerd vanuit UCLL (door Sara Coemans en Eva Brattinga, docenten van de opleiding Sociale Readaptatiewetenschappen, en op dat moment verbonden aan expertisecentrum Education & Development), in nauwe samenwerking met Karin Hannes (KULeuven) en Valery de Smedt (LUCA School of Arts). Dit project werd mede mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van het Steunpunt Kunstintegratie van de Associatie KULeuven.

Volgende doelstellingen stonden hierbij centraal:

het delen, verbreden en verdiepen van kennis rond arts-based onderzoek,
het aanbieden van een ondersteunend platform en klankbord, een veilige leeromgeving waarbinnen de deelnemende praktijkonderzoekers in vertrouwen en openheid hun leerervaringen, vragen en ideeën omtrent dit type onderzoek aan elkaar kunnen voorleggen,
het uitbreiden van het eigen netwerk met gelijkgestemde (en bij uitbreiding andersgezinde) onderzoekers met interesse in arts-based werken over instellingen heen,
bij te dragen aan de toekomst van ABR binnen het hoger onderwijs d.m.v. visie-ontwikkeling en het in kaart brengen van good practices.

Het ‘tastbare’ resultaat van de bijeenkomsten van het lerend netwerk is een (dynamisch) mirobord met input, output, contacten en good-practices. Laat je inspireren door de bijdragen van deelnemers en gastsprekers en ontdek hoe kunst en onderzoek elkaar versterken.
Een beknopt overzicht van de lezingen gekoppeld aan deze netwerkmomenten vind je alvast hieronder terug.

21 maart 2022: ‘Re-touche als een vorm van research-creation praktijk’

– Door Marieke Vandecasteele (UGent)

Marieke Vandecasteele is doctoraatsonderzoeker en assistent verbonden aan de onderzoeksgroep Disability Studies van de vakgroep Orthopedagogiek UGent. Samen met haar gingen we in deze lezing aan de slag met het concept ‘re-touche’ als vorm van ‘research-creation practice’. Research-creation wordt door Sarah Truman & Ben Shannon (2018) gedefinieerd als een complex samengaan van kunstpraktijken, theoretische concepten en onderzoek. We stonden ook stil bij de opvatting van Stephanie Springgay en Sarah Truman dat het maken-denken-doen als relationele methodologie steevast begint vanuit een speculatief midden, een praktijk van het zijn binnen de onderzoeksgebeurtenis: “research-creation is a way of doing theory/thinking that is bodily, experimental, and considers research (knowledge making) as a (speculative) event emerging from a practice, rather than preformed or predetermined.” (Springgay, 2020, p.226). Dit werd uitgediept via enkele praktijken uit Marieke haar doctoraatsonderzoek rond families van mensen met een label. Haar PhD startte met het maken van een kortfilm getiteld ‘De Code van Lode’ en werd verdergezet door samen te werken met andere creatieve broers en zussen van families met een label.

25 april 2022: ‘BabelAR en TrustVR’.

– Door Wouter Devriese en Valery De Smedt (LUCA School of Arts)

In deze lezing lieten we ons inspireren door praktijkgericht onderzoek van LUCA School of Arts en hoe zij de brug slaan tussen kunst en onderzoek. In het eerste deel van deze sessie leidde Wouter Devriese ons rond in de wereld van Augmented Reality (AR) en Virtual Reality (VR) aan de hand van twee voorbeelden:

1. BabelAR: BabelAR is een multilinguïstisch puzzelavontuur in Augmented Reality (AR). De game leert kinderen tussen 7 en 12 jaar oud de waarde van de talen die ze spreken (of niet spreken) en versterkt hun taal- en cultuurbewustzijn. De game is ook een didactische tool die helpt om op een positieve manier andere talen en culturen en de meertalige behoeftes van kinderen (bv. bij kinderen met een migratieachtergrond) in de klas te introduceren.
2. TrustVR: Kunnen we een VR-omgeving ontwikkelen die via game-design en biofeedback de basis legt voor een onderzoek naar vertrouwensrelaties en hechting? Door snel itereren en integreren van metingen in het spel-ontwerp maken we mee het onderzoek naar de mogelijkheden van gehechtheid en herstel daarvan via VR-omgevingen als veilige leer- en oefenplek mogelijk.

In het tweede deel van de sessie gaf Valery De Smedt (onderzoekshoofd LABOpro) toelichting bij de missie en ambities van praktijkgericht onderzoek aan LUCA School of Arts.

2 mei 2022: Van inclusief naar transdisciplinair in een Cabrio.

– Door Sofie Sergeant (Hogeschool Utrecht)

Sofie Sergeant is werkzaam als hoofddocent burgerschap en inclusie aan de Hogeschool Utrecht. Zij deelde met ons de resultaten voortvloeiend uit haar participatief actie-onderzoek “Samen Werken Samen Leren”. In dit onderzoek werd Cabriotraining ontwikkeld: een training voor transdisciplinaire teams, teams waarin mensen met ervaringskennis, professionele kennis, en wetenschappelijke kennis met elkaar samenwerken in onderzoek, projecten,… De diverse kwalitatieve onderzoeksmethoden in haar onderzoek betreffen critical dialogue, graphic elicitation, photo elicitation, collective biography, participatory observation, diary studies, focus group, instructional design study,… In deze lezing zoomden we in op vier inzichten die bovendreven inzake het gebruik van arts-based research in disability studies onderzoek, samengevat in vier kernwoorden: Embodiment, Ongemak, Verbinding, en Meervoudigheid van stemmen.

13 juni 2022: Artistiek geïnspireerd onderzoek in de sociale en educatieve innovatiesector: een transdisciplinair perspectief.

– Door Karin Hannes, Chloë Dierckx, Hanne Vrebos (KULeuven)

In deze lezing toonden onderzoekers van de onderzoeksgroep SoMeThin’K (Social, Methodological and Theoretical Innovation / Kreative) wat er kan gebeuren op het kruispunt tussen een artistiek geïnspireerd en een wetenschappelijk gedreven onderzoeksparadigma en hoe beiden elkaar kunnen versterken. Hun ‘catwalk’ van methoden omvat onder meer de volgende creatieve ideeën:

het ontwerpen van sociale theorieën in 2 of 3D,
esthetische lezingen van visueel onderzoeksmateriaal,
het ‘pimpen’ van een buurt via participatief onderzoek,
het combineren van visueel materiaal en verhalen a.d.h.v. mapping technologie,
het schrijven van sociale fictieverhalen in onderzoek,
een talk show van de toekomst (een radioprogramma dat zich afspeelt in het jaar 2030),
andere creatieve praktijken voor het dissemineren van onderzoeksresultaten.

Niet vertrouwd met het MIRO-platform? Bekijk dan hier de PDF-versie.